Điểm đến du lịch

Tré Huế là một món ăn đặc biệt của Huế có từ hơn trăm năm nay. Đây là món bình dân nhưng được làm rất trau chuốt, có tên trong cuốn Thực phổ Bách Thiên – cuốn sách dạy nấu ăn bằng thơ thất ngôn tứ tuyệt vào cuối thế kỷ 19 tại Huế “Thịt này làm tré phải ram da/ Tỏi cựu, gừng non xắt rối ra/ Thính, muối, mè, đường đều trộn bóp/ Gói bằng lá ổi, bó tranh tra”.

Anh Lê Quang Thạch, Chủ tiệm Đông Ba (có từ năm 1948) cho biết làm Tré không giống như Nem và Chả, nguyên liệu làm Tré đều được làm chín và bao gồm nhiều vị. Muốn có lọn tré đậm đà cần phải có thịt bò rim cho thấm gia vị thơm của nước mắm và vị đậm ngọt của đường. Thịt ba chỉ cần ram vàng, thịt đầu luộc và làm sạch.

Lọn tré thơm cay không thể thiếu tỏi vằm, tỏi phải được vằm sao cho vừa, không to quá mà cũng không nhỏ quá.Khi đã có tất cả các nguyên liệu cần thiết, ta dùng một thau sạch để tất cả các nguyên vật liệu gồm: thịt bò rim, thịt ba chỉ ram, thịt đầu luộc, riềng, tỏi, mè và gia vị vừa dùng trộn đều tất cả các nguyên vật liệu lại cho thấm đều. Sau khi được gói, khoảng 2-3 ngày là Tré tự lên men chua là dùng được.

Khi ăn tré Huế chắc hẳn các bạn sẽ nhận thấy sự khác biệt vì sự tinh tế của những gia vị làm nên Tré: riềng, thịt đầu luộc, thịt bò rim và ba chỉ ram… tất cả đều được những bàn tay thuần thục và khéo léo xắt thành sợi. Đây là nét đặc trưng của Tré vì giữ được cách làm truyền thống, khi xắt bằng tay các nguyên vật liệu sẽ rất đẹp và không bị nát như khi sử dụng máy móc để làm.

Tại tiệm Bà Ký (có từ năm 1949), chị Nguyễn Thị Thảo Sương, cháu nội dâu của quán đang tất bật cho Tré vào lá gói trò chuyện cởi mở với chúng tôi “Những ngày này lượng người tới mua hay đặt Tré tăng gấp 5-10 lần ngày thường, cả nhà làm hết sức mà khách vẫn tới. Cảm thấy rất vui vì nghề cha truyền con nối qua cả trăm năm nhưng vẫn phát triển”.

Một tiệm khác ở khu phố này ra đời sau là Hảo Hảo với lượng khách ra vào tấp nập do sự đon đả mời hàng và rất có duyên của người chủ nữ là chị Hảo. Chị trải lòng, Tré ở tiệm được làm theo công thức riêng của quán, không có chất phèn the nên cực kỳ đảm bảo, được khách hàng trong nước và Việt kiều tin tưởng mua rất nhiều ngày Tết để làm quà biếu cho họ hàng, người thân.

“Tré ngày xưa gói bằng lá chuối ở trong và tranh ở ngoài, nhưng ngày nay Tré đa dạng hơn vế hình thức, ở lớp trong cùng là lá ổi, bao ngoài thêm lớp lá dong rồi đến lớp lá chuối ngoài cùng. Nhưng ngày nay có thêm Tré thẩu nhựa với số lượng Tré dồn vào bằng cả một xâu 10 lọn hay hơn, dễ dàng khi mang theo tặng người thân ở phương xa. Ngày Tết, quán chỉ lấy công làm lời. Một xâu tré ngày thường 50 ngàn thì ngày Tết chỉ 60 ngàn, một thẩu Tré nhỏ cũng vậy từ 70 lên 80 ngàn đồng” – anh Thạch tâm sự.

Qua khảo sát, Tré ở các tiệm trong khu phố cổ Đào Duy Từ ngày Tết đều chỉ có giá nhích lên từ 10-20 ngàn đồng/xâu 10 lọn hay thẩu nên được người dân tin tưởng tới mua tấp nập làm cho quán làm bở hơi tai. Cũng ở tại khu phố này, ngoài đặc sản Tré còn có nem và chả bò, heo đòn rất hấp dẫn được dân Huế tin mua. Tuy nhiên, làm gì thì làm, đến hết ngày giao thừa thì sẽ nghỉ bán một vài hôm để có thời gian đón Xuân, vui vầy bên gia đình theo phong tục đón Tết cổ truyền của dân tộc.

Dưới đây là chùm ảnh ghi nhận không khí náo nhiệt của phố Tré Huế xưa ngày cuối năm:

Đại Dương

Ngoài những ngôi chùa Khmer, chùa người Hoa, người Kinh thì còn có 2 điểm tâm linh mà du khách không thể bỏ qua khi đến với xứ “Công tử Bạc Liêu” trong ngày Tết, đó là Quán Âm Phật Đài và Thánh đường Tắc Sậy.

Người dân Bạc Liêu thường hay nói: “Đến Bạc Liêu thì về huyện cúng Cha, về thành cúng Mẹ”. Bởi Quán Âm Phật Đài tọa lạc tại thành phố Bạc Liêu, thờ Phật Bà Nam Hải (còn gọi là Mẹ Nam Hải); còn Thánh đường Tắc Sậy tọa lạc tại huyện (nay là thị xã) Giá Rai, là khu nhà thờ công giáo, có nơi an nghỉ của Linh mục Trương Bửu Diệp (còn gọi là Cha Diệp). Đây là 2 địa điểm tâm linh nổi tiếng nhất của tỉnh Bạc Liêu hiện nay. Chính vì thế, ngoài những ngày lễ hội vía Mẹ Nam Hải (tháng 3 âm lịch) hay cúng giỗ Cha Diệp (tháng 3 dương lịch) trong năm thì những ngày Tết luôn là điểm thu hút nhiều khách thập phương trong và nước đến đây cúng viếng, cầu bình an cho năm mới.

Và không chỉ là nơi cúng viếng mà Quán Âm Phật Đài và Thánh đường Tắc Sậy còn là nơi để tham quan rất thú vị, bởi các điểm này có nhiều công trình được xây dựng rất hoành tráng, đẹp mắt. Như Quán Âm Phật Đài có tượng Phật Bà cao cả chục mét; các miếu thờ; tượng Phật Bà nghìn tay; khu tượng Phật Bà với nhiều hình dạng;…

Khi nói đến xứ “Công tử Bạc Liêu” thì một điểm mà du khách cũng nên ghé thăm trong ngày Tết là Khu nhà “Công tử Bạc Liêu”, tọa lạc trên đường Điện Biên Phủ, phường 3 (TP Bạc Liêu). Đến đây ngoài chiêm ngưỡng khu nhà, khu trưng bày những hiện vật của gia đình “Công tử Bạc Liêu” thì du khách còn được gặp gỡ, trò chuyện với con trai “Công tử Bạc Liêu” để nghe kể chuyện gia đình “Công tử Bạc Liêu” ngày xưa ăn Tết ra sao.

Ngoài ra, nếu có thời gian, du khách có thể đi tham quan ở một số địa điểm nổi bật khác như Khu Nhà máy điện gió; Khu Du lịch Nhà Mát (có bãi tắm nhân tạo lớn nhất ĐBSCL), Quảng trường Hùng Vương (có cây đờn kìm đạt kỷ lục Việt Nam), Khu lưu niệm Nghệ thuật Đờn ca tài tử và Nhạc sĩ Cao Văn Lầu (nghe hát đờn ca tài tử), Chùa Hưng Thiện (có tượng Phật Bà cao nhất ĐBSCL), các chùa Khmer có kiến trúc rất độc đáo, các Khu di tích lịch sử, văn hóa; vườn chim Bạc Liêu…tại một số địa phương trong tỉnh.

Đặc biệt, về xứ “Công tử Bạc Liêu” trong những ngày Tết này, du khách được hòa mình vào những buổi họp mặt, vui chơi, giải trí, cùng nghe hát cải lương, đờn ca tài tử của người dân từ thành thị cho đến nông thôn. Đây cũng là một nét đặc trưng trong văn hóa đời sống của người dân miền Tây Nam Bộ nói chung, của tỉnh Bạc Liêu nói riêng mỗi khi Tết đến, Xuân về.

Về món ăn ngày Tết khi đến Bạc Liêu thì ngoài những loại thực phẩm thông thường, du khách không nên bỏ qua các món như: bún bò cay, bánh tầm, bánh xèo, ốc len xào nước cốt dừa, lẩu mắm,…là những món ăn nổi bật của địa phương.

Huỳnh Hải

Trong khoảng thời gian từ năm 1938 tới 1969, nhiếp ảnh gia nghiệp dư Charles W. Cushman đi khắp nước Mỹ cùng nhiều địa điểm trên thế giới để ghi lại những tấm hình về cuộc sống bình dị hàng ngày. Thước ảnh màu về thành Rome được ông chụp trong những năm 60 của thế kỷ trước, mang lại cho người xem nhiều cảm xúc.

Có thể thấy, Rome xưa và nay không khác nhau quá nhiều. Người xem cảm nhận rõ nét đẹp cổ điển, lãng mạn qua từng góc phố, quảng trường, công trình nổi tiếng… Tác phẩm của ông được gửi tặng và hiện đang lưu giữ tại trường Đại học Indiana.

Vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô là một trong bốn nhà thờ lớn nhất ở Vatican. Công trình sở hữu những tác phẩm điêu khắc thiên thần của nhà thiết kế lừng danh Gian Lorenzo Bernini.

Quảng trường Thánh Phêrô là quảng trường lớn nằm trước Vương cung Thánh đường Thánh Phêrô. Tổ hợp công trình là hình ảnh biểu tượng của quốc gia Vatican, cũng là tác phẩm của kiến trúc sư Gian Lorenzo Bernini.

Nhiếp ảnh gia Cushman cũng tới thăm một số di tích lịch sử nổi tiếng của Rome, trong đó không thể thiếu Đấu trường La Mã

Đài tưởng niệm quốc gia Victor Emmanuel II là một trong những tòa nhà nổi bật ở thành Rome. Công trình được xây từ đá cẩm thạch trắng, thường được ví như chiếc bánh cưới và thu hút sự chú ý xung quanh vì nổi bật hơn hẳn những tòa nhà xung quanh nó.

Còn đây là quảng trường Navona lừng danh, được trang hoàng với đài phun nước công phu, biệt thự, và là điểm đến của nhiều nghệ sỹ đường phố.

Khoảnh khắc giản đơn của thành phố với người dân đi bộ ngang qua ngõ hẻm cùng nhiều công trình cổ kính, đã toát lên nét quyến rũ bí ẩn riêng của Rome.

Việt Hà

Video: nguồn Youtube

Năm nào cũng thế cứ vào độ giáp Tết từ 20- 30 tháng chạp hàng năm lại đến phiên chợ đồ cổ, đồ cũ hay đồ giả cổ họp nhộn nhịp ở ngã năm Hàng Cân – Hàng Lược – Hàn Đồng – Hàng Mã.

Không có bảng hiệu, không có nội quy, không có cổng,… gọi là chợ nhưng ở đây chỉ có khoảng chục gian hàng, mỗi gian trải bạt ngay dưới lòng đường chừng một vài m2. Từ bao lâu nay, phiên chợ này được “mở ra” một cách âm thầm, nhưng vẫn thu hút được nhiều người yêu thích cổ vật, ưa hoài niệm. Món đồ ở chợ đa dạng, từ các loại đồ thờ, tượng Phật hoặc tứ linh bằng đồng, đỉnh đồng, lư hương… đến các vật dụng bình dị trong cuộc sống hàng ngày như bát, đũa, dao, nĩa… Có người đến để tìm mua những món đồ mà từ lâu cất công tìm kiếm, có người đến để xem cho vui. 

Đồ cổ không phải ai cũng chơi được. Nhiều người nói đến được với nhau còn vì cái “duyên”. Đó không chỉ là một thú chơi sang, sang không chỉ vì giá trị, mà sang trong cả cốt cách, đó cũng chính là một trong những điều làm nên nét đặc sắc của chợ phiên này.

Không giống những cái chợ khác, khách đến chợ là phải mua bán, ở chợ đồ cổ ai cũng có thể ngồi ngắm nghía, mân mê, tần ngần hồi lâu rồi lại đặt đồ xuống mà không sợ chủ hàng buông một tiếng phàn nàn. Nếu khách có nhu cầu tìm hiểu lai lịch xuất xứ món đồ bán tại chợ cũng được chủ hàng nhiệt tình giải thích

Có một điều đặc biệt ở chợ đồ cũ, đồ cổ này đó là người xem thì nhiều, người mua thì ít, nhưng người bán thì cũng không cần phải bán được hết đồ, dù không bán được họ vẫn vui vẻ và sang năm lại tiếp tục mang hàng ra bày để mọi người tới xem, lấy đó làm vui….

Thường thì, các món đồ được đem đến bày bán đều là của dân sưu tầm. Nhiều người bán không quá quan trọng chuyện bán được hay không, lời lãi bao nhiêu, mà chủ yếu mở rộng giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm trong việc sưu tầm và chơi đồ cổ.Đa phần người bán, người mua đều là những người “sành” hoặc có ít nhiều hiểu biết về đồ cổ, họ gặp nhau để cùng nhau chia sẻ niềm đam mê với đồ cổ, bàn luận về những giá trị xưa cũ.

Với nhiều người, đi chợ đâu chỉ để ngắm, để nghe, bàn luận về những thứ đã từng “vang bóng” mà còn để tìm lại phép lịch sự, nhẹ nhàng trong giao tiếp của người Hà Nội xưa, cái thứ chỉ còn vương vấn lại rất ít, mà có lẽ chỉ có ở phiên chợ ngắn ngủi này.

Những ngày này khi năm hết Tết đến, đến phiên chợ đồ cổ duy nhất trong năm trên đất Hà Thành bạn sẽ  tận mắt chứng kiến những món đồ “độc, lạ” ít thấy trong ngày thường và hơn cả bạn sẽ được thưởng thức nét thanh lịch, tao nhã của người Hà Nội trong phiên chợ độc đáp này.

Dưới đây là một số hình ảnh tại phiên chợ đồ cổ duy nhất vừa mở cửa từ ngày 20 tháng chạp vừa qua:

Những món đồ ở đây rất đa dạng, từ các loại đồ thờ, linh vật bằng đồng hay gốm, sứ cho đến các vật dụng bình dị  trong cuộc sống hàng ngày.

Còn với chiếc bình lớn đầy chặt tiền cổ này, người chủ cửa hàng phát giá 7 triệu đồng. “Những thứ này bày ở phòng khách rất đẹp và ấn tượng cho gia chủ. Chính vì thế những món đồ này cũng rất hợp để làm quà biếu nhân dịp năm mới” – người chủ cửa hàng nói.

Nếu sống ở Hà Nội mà chưa từng đến phiên chợ chỉ họp duy nhất một lần trong năm, mở cửa đón khách từ ngày 20 tháng Chạp, có thể bạn đã bỏ qua một cơ hội lớn trong đời.

Bài, ảnh: Hữu Thắng

Theo ghi nhận của phóng viên Dân Việt tại Sa Pa, sau 2 ngày giá rét dưới -3 độ C (24 – 25.1), xuất hiện tuyết rơi dày, từ ngày 26 đến hôm nay (30.1), trời đã có nắng ấm. Mọi hoạt động sinh hoạt, sản xuất của người dân tại các xã của huyện Sa Pa đã trở lại bình thường.

Hoa anh đào bung nở rực rỡ bên các các đỉnh núi phủ đầy tuyết trắng.

Hết tuyết rơi, khách du lịch về hết, trả lại sự vắng vẻ thường ngày cho đường phố Sa Pa.

Khu vực nhà thờ đá và sân vận động Sa Pa vắng lặng sau những ngày tuyết rơi.

Các bản làng của Sa Pa bừng sáng sau những ngày giá rét.

Mặt trời đổ nắng lên các đỉnh núi phủ đầy tuyết trắng ở Sa Pa, tạo thành một “bức tranh” tuyệt đẹp.

Sau mấy ngày nghỉ tránh rét, học sinh tại các trường ở các xã của huyện Sa Pa đã bắt đầu đi học trở lại.

Trẻ em Sa Pa vui đùa, cười giòn tan dưới ánh nắng mặt trời.

Các phụ nữ người Mông túm tụm khâu vá váy áo bên đường vào xã Tả Phìn, huyện Sa Pa.

Các chủ ao nuôi cá tầm, cá hồi tiếp tục chăm sóc cá để chuẩn bị bán dịp Tết.

Người dân xã Sa Pả tấp nập thu hái atiso bán cho thương lái. Anh Vàng A Lủ (ở xã Sa Pả) cho biết: “Dù thời tiết giá rét và tuyết rơi dày, nhưng các ruộng atiso không bị ảnh hưởng nhiều, nên tôi vẫn thu hái bán được bình thường với giá trên dưới 15.000 đồng/kg. Vụ này tính ra tôi cũng có khoản thu nhập khá để đong gạo, mua thịt ăn Tết cho gia đình đấy”.

Người dân các xã của huyện Sa Pa bắt đầu thả trâu đi ăn, sưởi ấm sau những ngày giá rét cực độ.

Theo Trần Quang

Dân Việt

Hoa Hoàng Đầu Ấn có tên khoa học là Xyris indica L. (thuộc loại cỏ vàng Xyridaceae). Diện tích hoa Hoàng đầu Ấn tập trung nhiều tại chốt Chiến Thắng khu A4 và đang lan rộng ra khu A5 của Vườn. Mùa hoa hoàng đầu ấn bắt đầu nở từ tháng 12 đến tháng 2 hằng năm và hoa nở rộ từ 11 giờ đến 14 giờ mỗi ngày. Với thảm hoa vàng rực rỡ của Hoàng đầu ấn đã tô điểm thêm cho Vườn QGTC sắc màu tươi đẹp và làm phong phú thêm hệ sinh thái đặc trưng của khu Ramsar Tràm Chim, tạo thêm bức tranh thiên nhiên đầy màu sắc sinh động cho di tích, danh lam thắng cảnh cấp quốc gia của Vườn Tràm Chim… góp phần thu hút ngày càng nhiều du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, nghỉ dưỡng và nghiên cứu khoa học…

Theo ông Lê Hoàng Long – Giám đốc Trung tâm Du lịch và Giáo dục môi trường-Vườn Quốc gia Tràm Chim cho biết: “Dịp Tết nguyên đán Bính Thân này, du khách đến Vườn QGTC sẽ được tham gia nhiều tour du lịch hấp dẫn như: khám phá hoa vàng đầu ấn và rừng tràm quốc gia Tràm Chim với khung cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp, hệ sinh thái đa dạng với nhiều loài động, thực vật quý hiếm trong mùa nước nổi; xem bãi chim sinh sản, bơi xuồng-kéo xuồng ngắm cảnh quan sinh thái, trải nghiệm cuộc sống ngư dân, xem phim 3D, nơi trưng bày trứng chim, cá nước ngọt, ăn uống, nghỉ ngơi trong rừng tràm… hòa mình vào không khí thiên nhiên trong lành, mát rượi”.

Nói về tuor ngắm hoa Hoàng Đầu Ấn, ông Long thông tin thêm, Trung tâm mở tour tham quan vào ngày 29/1, dự kiến tour phục vụ đến hết tháng 2/2016. Giá vé tham quan là 300 ngàn đồng/người, thời gian tham quan trên cánh đồng hoa là 90 phút khách có thể tự do ngắm hoa, chụp ảnh, quay phim (giá đã bao gồm vé vào cổng, phí tàu, xe điện, hướng dẫn viên, khăn lạnh, nước suối). Do hoa chỉ nở rộ từ 9 – 14 giờ hằng ngày nên thời gian khởi hành đón khách tham quan chia làm 3 đợt: 8, 9 và 10 giờ các ngày trong tuần. Ngoài ra, trong hành trình đến cánh đồng hoa hoàng đầu ấn, khách sẽ được đi tàu tham quan cảnh sinh thái của VQG Tràm Chim.

Một cánh đồng vàng rực hoa Hoàng Đầu Ấn

Hoa nở đẹp nhất là từ 11 giờ đến 14 giờ chiều

Đến tham quan chụp ảnh hoa Hoàng Đầu Ấn, du khách còn được trải nghiệm nhiều tour hấp dẫn khác tại Vườn Quốc gia Tràm Chim.

Nguyễn Hành – Trọng Trung

Tháng 10/2013, UBND TP Hội An đã đưa vào khai thác khu trung tâm làng nghề tre, dừa, nứa xã Cẩm Thanh nhằm tạo thêm sản phẩm du lịch sinh thái sông nước cho địa phương. Cơ sở sản xuất sản phẩm thủ công mỹ nghệ, khung xe đạp bằng tre độc đáo của gia đình anh Tân không chỉ thu hút khách nước ngoài đến tham quan mà cả các bạn trẻ đến học nghề và tìm hiểu về loại nguyên liệu thân thiện với môi trường như tre, nứa.

Không gì là không thể

Giường tre, bàn ghế tre, các sản phẩm thủ công mỹ nghệ làm từ tre đã trở nên quá quen thuộc nhưng một chiếc xe đạp làm từ tre có lẽ là điều không tưởng với bất kì ai mới nghe qua. Không gì là không thể. Anh Tân đã tự mày mò chế tạo và cho ra đời những chiếc xe đạp tre trước sự ngạc nhiên của mọi người.

Dẫn người xem vào một nhà xưởng đang bày la liệt các sản phẩm làm từ tre, anh Tân hào hứng chỉ cho chúng tôi những chiếc xe đạp tre đang sắp hoàn thiện. Nhìn những thân tre mỏng manh, chúng tôi không khỏi hoài nghi về tính ứng dụng của sản phẩm, anh Tân liền chỉ cho chúng tôi một chiếc để ngồi thử và bảo: “Ngó giống đồ chơi vậy chớ bền không thua gì đồ thép, dư sức chở mấy ông Tây lên bờ xuống ruộng”.

Lớn lên trong gia đình giàu truyền thống làm đồ thủ công mỹ nghệ, lại được cha là “Vua tre đất Quảng” – ông Võ Tấn Mười truyền kinh nghiệm, từ nhỏ anh Tân đã sớm tập tành làm nhiều vật dụng từ tre, dừa. Sau nhiều năm ấp ủ ý tưởng làm xe đạp từ tre, đến đầu năm 2012 anh bắt tay vào làm chiếc xe đầu tiên.

Anh Tân sử dụng tre gai để chế tạo xe đạp. Trò chuyện với chúng tôi, anh Tân không thôi nhắc đến tính ưu việt của thứ nguyên liệu này: “Không có loại cây nào làm xe đạp phù hợp hơn tre. Thân tre rỗng, lại nhẹ, vừa cứng cáp vừa dẻo dai, cứ cách một đoạn lại có mắt tre thêm tăng độ bền. Hình dáng cây tre tròn, kết cấu sợi bện dọc nên tính năng chịu lực vô cùng tuyệt vời”.

Để cho ra đời một chiếc xe đạp hoàn chỉnh phải trải qua nhiều công đoạn từ chọn tre, xử lí chống mối mọt, gia tăng độ bền, thiết kế hình dáng đến gia công, lắp ráp các bộ phận và trang trí. Thông thường khi đã có sẵn nguyên liệu thì một chiếc xe đạp mất khoảng hai tuần để hoàn thành. Theo tính toán, một chiếc xe đạp tre do cơ sở của anh Tân sản xuất có độ bền lên tới hai mươi năm. Sản phẩm ở đây đa dạng từ các loại xe phục vụ du khách tham quan trong phố cổ đến các loại xe đua, xe đạp địa hình, v.v…

“Trầy vi tróc vảy” và làm giàu với tre

Để có được chiếc xe đạp tre hoàn hảo như hiện nay, anh Tân kể đã phải nhiều lần “trầy vi tróc vảy” với tre. Lúc đầu do chưa có kiến thức về xe đạp nên những sản phẩm đầu tiên kết cấu yếu mà theo anh chắc chỉ để làm cảnh, hễ gặp chấn động mạnh là các bộ phận rời ra. Không nản lòng, anh Tân tự nghiên cứu, tìm hiểu cấu tạo của xe đạp, thiết kế khung sườn sao cho chịu được sức nặng mà vẫn hoạt động tối ưu. Lại nói về tre, tuy là nguyên liệu tốt nhưng không phải dễ dàng xử lý. Tre mang về phải được ngâm bùn để tránh mối mọt. Thời gian ngâm tối ưu đối với từng chi tiết cũng khác nhau, ít nhất là sáu tháng, đều được anh tính toán sau nhiều lần thành công thất bại.

Cái khó nhất vẫn là việc kết nối ở các trục mà vẫn không dùng tới đai ốc hay các loại keo dán công nghiệp. Anh Tân đã tự mày mò chế ra loại keo tổng hợp có nguồn gốc tự nhiên kết hợp với sợi gai để kết nối giữa tre và kim loại đảm bảo khung xe đạp không bị nứt khi nhiệt độ thay đổi.

Đến nay, tuy xe đạp làm từ tre của anh có thể xem là một sản phẩm hoàn hảo nhưng anh vẫn không ngừng nghiên cứu, cải tiến kĩ thuật, mẫu mã đáp ứng nhu cầu thị trường.

“Hy vọng với mô hình tour du lịch đi xe đạp tre tham quan vùng ven phố cổ Hội An kết hợp với hướng dẫn cách làm khung xe đạp bằng tre, mỗi năm cơ sở của tôi có thể thu về ít nhất khoảng 100 triệu đồng”, anh Tân phấn khởi cho biết thêm.

Thanh Mai – Nguyễn Liên

“Cá thần” sắp trở thành… cá cảnh

Suối cá dược biết đến nhiều nhất là suối Ngọc (Cẩm Lương, Cẩm Thủy). Được khám phá đầu tiên, nằm ở vị trí thuận lợi nên suối cá này sớm được đưa vào khai thác du lịch.

Điểm nhấn của hang cá này chính là dòng suối cạn nước trong vắt chảy ra từ hang núi, có hàng ngàn con cá lớn nhỏ quần tụ bơi lội hiền hòa trước cửa hang.

Suối cá ở xã Cẩm Lương.

Gần 20 năm trước, khi suối cá mới được công bố, những câu chuyện truyền miệng rùng rợn huyền bí về quả báo khi xâm hại đàn cá khiến chúng trở nên nổi tiếng, nhờ kích thích trí tò mò thích khám phá của du khách.

Rất nhiều cư dân quanh vùng khẳng định, đàn cá đông đúc như vậy vì thịt chúng quá nhão, nhạt, gầy và nhiều xương. Mấy chục năm trước, khi nhỡ bữa, họ vẫn phải dùng tạm loại cá này.

Có người còn bảo, du khách bị ngăn cản cho cá ăn dù cá rất gầy do nước suối trong veo ít thức ăn, đơn giản vì mục đích lợi nhuận của du lịch. Khi cá no, chúng sẽ không kéo ra ngoài kiếm ăn nữa.

Cuộc đại chiến của các Long vương sông Mã

Lục tìm trong các tài liệu cũ của người Thái, chúng tôi bắt gặp huyền tích về ông Pú Quán Muôp và cuộc thủy chiến kinh hoàng của các Long vương sông Mã.

Ông Cao Bằng Nghĩa, nguyên Trưởng ban Tuyên giáo huyện Quan Hóa cho biết, Pú Quán Muôp là chuyện về người đầu tiên khai mở vùng đất của xã Phú Nghiêm hiện nay.

Ông Cao Bằng Nghĩa tin rằng cá thần chính là bại binh sau cuộc thủy chiến

Ông Pú Quán Muôp có tài bắn tên bách phát bách trúng, được Long vương Pha Tém là Lý Lai cai quản đoạn sông qua xã Phú Nghiêm (Quan Hóa) mời xuống Long cung.

Lý Lai tiếp đón ông Pú Quán Muôp hết mực trang trọng, rồi tâm sự: “Long vương Pha Bố (thuộc khúc sông vùng Cửa Hà, Cẩm Thủy) muốn cai quản cả dòng sông Mã, đã sai đại tướng Ngao Vương đem quân đi đánh chiếm khắp nơi.

Ngao Vương là đại tướng hùng mạnh, dễ dàng khuất phục Long vương Cơm Hạo (ở khúc sông vùng Lâm Xa, Bá Thước), sắp dẫn quân ngược lên chiếm nốt Long cung Pha Tém. Vì vậy, xin ông dùng tài bắn tên để tiêu diệt quân địch bảo vệ Long cung”.

Mấy ngày sau, nước sông Mã đang mùa cạn bỗng dâng cao, báo hiệu cuộc chiến của các Long vương dưới lòng sông Mã bắt đầu. Đội liên quân của Long vương Pha Bố – Cơm Hạo ầm ầm tiến lên, nước dâng cao, mây đen, sấm chớp tối sầm cả một vùng.

Đại tướng Ngao Vương vốn là con thuồng luồng có chiếc mào đỏ và sáng choang như ánh mặt trời, ngạo mạn xông pha phía trước. Ông Pú Quán Muôp giương nỏ, nhằm vào chỗ sáng chói nhất và lẫy cò. Mũi tên độc vừa bay đi, rồi tiếng la hét đau đớn của đại tướng Ngao Vương vang lên kinh động.

Quân lính của Ngao Vương lập tức tan tác, mạnh ai nấy chạy. Có một cánh quân chạy thục mạng, làm đá núi lở xuống đè chết ba con voi đang qua sông, hiện nay vẫn còn ba cái mông voi hóa đá.

Một cánh quân khác chạy nhanh quá làm sập cả chân cầu thang nhà ông tạo bản Chăm, rồi tiếp tục chạy trốn vào hang đá Chiềng Ban (xã Văn Nho, Bá Thước hiện nay). Những con cá thần chúng ta nhìn thấy chính là hóa thân của đội quân này.

Đàn cá luôn bơi hướng về trong hang.

Đội quân của đại tướng Ngao Vương thua trận chạy về, bị Long vương Pha Bố nổi giận đuổi ra khỏi Long cung. Ngao Vương đành đem tàn quân ngược dòng, trú thân ở hang đá Cẩm Lương hiện nay.

Khi nước sông Mã rút xuống, đội quân ấy hóa thân thành đàn cá đông đúc, luôn có tư thế bơi hướng về trong hang đá để trú ẩn. Ngôi đền bên cạnh dòng suối là thờ Ngao Vương, tướng quân một thời hiển hách của sông Mã.

“Cá thần” của người Mường hay vũng cá cấm của người Thái?

Theo truyền thuyết thì những hang cá thần là nơi tàn quân của Long vương Pha Bố và Cơm Hạo ẩn trốn sau khi thua trận ở Pha Tém. Có thể, nhiều hang núi đá vôi dọc khúc sông từ Phú Nghiêm đến Cửa Hà còn chứa những bại quân này.

Ông Pú Quán Muôp được Long vương Pha Tém trọng thưởng, nhưng ông từ chối vàng bạc, chỉ đem về ít cám, vỏ trấu, đặc biệt là con gà trống kỳ lạ đã làm thay đổi cả vùng đất này…

Trên đường về, túi vỏ trấu bị gió thổi bay xuống sông, hóa thành loài cá mại. Trên sông Mã có một vũng xoáy cực nhiều cá mại, đến nay vẫn còn. Túi cám cũng bị rơi, hóa thành loài tôm đặc biệt ngon, nhìn rất khác biệt so với các con tôm sông, chỉ riêng có tại Phú Nghiêm.

Vén bức màn truyền thuyết, tạm hiểu rằng, những con cá ở sông Mã đã tràn vào các piềng bãi và sống lại trong các hang nước trong thời điểm ngập lụt, nước sông dâng rất cao. Thời điểm ấy, người Thái ở Mường Ca Da lý giải là do cuộc thủy chiến kinh hoàng của các Long vương trên dòng sông Mã.

Đền thờ Thần Rắn là đền thờ đại tướng Ngao Vương?

Theo các khảo sát dân tộc học của nhà nghiên cứu Hà Nam Ninh, người Thái từng có nhiều cuộc di cư từ thượng nguồn sông Mã về cuối nguồn và ngược lại, còn rất nhiều dấu tích phong tục, mộ táng, địa danh, nhân vật.

Không loại trừ khả năng suối cá Cẩm Lương và Cẩm Liên (huyện Cẩm Thủy) trong miền đất người Mường hiện nay chính là những vũng cá cấm của người Thái, nơi đàn cá được cả cộng đồng bảo vệ nghiêm ngặt, chỉ cùng nhau đánh bắt một lần trong dịp lễ tết hàng năm.

Hoặc trước đây, rất nhiều dòng tộc lớn của người Thái đã cai quản các vùng đất này và tạo nên các vũng cá cấm (một phong tục lâu đời của người Thái) này chăng?

Cơ sở để đặt nghi vấn này chính là từ đền thờ thần rắn, loài linh vật thiêng liêng của người Thái vốn tự coi mình là Ngu Hống (thuồng luồng, rắn hổ mang… có mào đỏ).

Theo Lê Quân

Vietnamnet